Bouman's Blog

Leven en werken in Roemenië

Archief voor de maand “september, 2011”

Bloembollenoorlog

Slijp de zwaarden en haal de maliënkolders uit het vet! Kans op een eerste Roemeens-Nederlandse oorlog!

De eerste grensincidenten hebben al plaatsgevonden: vijftien vaderlandse vrachtwagens met bloemproducten zijn aan de Roemeense grens tegengehouden. De Roemeense president heeft op de televee enig verband met ‘Schengen’ ontkend, om vervolgens doodleuk aan te kondigen dat na de bloembollen zeer streng gecontroleerd gaat worden op melkproducten.

Nu blijkt dat Nederland (grootste buitenlandse investeerder in Roemenië) halsstarrig weigert voor toetreding van Roemenie en Bulgarije te stemmen is in Roemenië gekrakeel losgebarsten. In de Nederlandse pers heb ik daar hoegenaamd niets over gelezen (behalve in De Telegraaf, maar die lees ik niet), dus het is tijd voor duiding.

In het toetredingsverdrag van Roemenië (EU-lid sinds 2007) staat een aantal voorwaarden voor toetreding tot het Schengengebied, bekend van het douaneloze reizen. Zelf vind ik de douane altijd wel leuk en spannend, maar daar wordt in brede kring blijkbaar anders over gedacht. Zo komt het dus dat Roemenië na ettelijke controles en bezoeken van onder andere Europarlementariërs, en praktische ondersteuning van onder andere Nederland en Duitsland voldoet aan al die voorwaarden uit dat verdrag. En dat zijn technische voorwaarden: je moet goede spullen en goede procedures hebben, daar komt het op neer.

Roemenië heeft nu dus een state of the art-grensbewaking waar andere EU-landen een puntje aan kunnen zuigen. Dat wordt door niemand bestreden. Punt is alleen dat Roemenië ook een probleem heeft met corruptie en niet in de laatste plaats onder douanebeambten. Dit jaar alleen al zijn er in Roemenië meer dan 150 douaniers en grenspolitieagenten opgepakt wegens verdenking van corruptie.

Ook die corruptie wordt door niemand ontkend. Waarom denkt Roemenië dan toch aanspraak te maken op lidmaatschap van het Schengengebied? Omdat corruptie een ander verhaal is. Corruptie staat namelijk nergens in de voorwaarden. En om nu tijdens het spel de regels te veranderen druist volgens de Roemenen in tegen de in Europa zo bejubelde rechtmatigheid.

Daar hebben de Roemenen overigens helemaal gelijk in. Toch kan het zijn, dat het probleem van het aan de kant zetten van beginselen wegens nóg grotere problemen voor lief moet worden genomen. Stel, een ondernemer spreekt met een producent af dat hij alleen diens tomaten koopt als ze er mooi rood uitzien. Als bij levering blijkt dat de kleur weliswaar in orde is maar dat een deel van de partij gifstoffen bevat, zal de ondernemer de koop toch weigeren. Het is toch op z’n minst raar om een zeer relevant en zelfs bepalend probleem voor de toepassing van een bepaald beleid buiten beschouwing te laten, alleen omdat het bij het opstellen van dat beleid geen aandacht had gekregen.

Overigens had het probleem voorkomen kunnen worden als men destijds de juiste voorwaarden had gesteld. Was voor alle partijen goed geweest. Maar ik vermoed dat men bij het opstellen van de toetredingsvoorwaarden de politieke vingers niet wilde branden aan criteria over al of niet toelaatbare niveaus van corruptie.

Wat is trouwens het probleem met die corruptie? Het schrikbeeld van een tsunami van Roemenen is irrelevant. Immers, Roemenen mogen dankzij hun EU-burgerschap nu al door de hele EU reizen (alleen niet overal werken). Een identiteitskaart is voldoende. Het probleem ligt erin dat Roemenië na toetreding tot het Schengengebied een fiks deel van de EU-buitengrenzen zal beheren. Als Oekraïense sigarettensmokkelaars of Kazachse mensenhandelaars zomaar de EU binnen kunnen komen door de Roemeense douane wat centjes toe te stoppen, zijn de rapen gaar. Overigens geldt dit in nog sterkere mate voor de Bulgaren, die aan de poort zitten van de zogenaamde ‘Turkijeroute’ voor immigranten uit Afrika. Daarom wordt Griekenland momenteel in ruime mate wordt bijgestaan door het EU-douanegezelschap Frontex.

De oplossing, vraagt u? Die leveren wij graag. Aangezien de pijn hem zit bij de personele kant van de grensbewaking in Roemenië, kan Roemenië het beste voor een aantal jaar de operationele leiding over de grensposten aan de jongens van Frontex overdoen. Die zijn vast ook niet totaal onomkoopbaar, maar geven de Europese onderbuik een veel beter gevoel. Tegelijkertijd kan er met Europees geld dat de Roemenen toch al krijgen maar niet uitgeven eindelijk eens het justitie-apparaat op de schop gaan. Als men in de Europese Raad deze twee extra voorwaarden kan afspreken (Frontex aan de grens en justitie op de schop) dan kan iedereen weer rustig gaan slapen en heeft de Roemeen in de straat meer winst dan met de huidige overeenkomst. De enige verliezers zijn dan de corrupte grensbewakers.

Boren in dood bot

Sinds het voorjaar heb ik al last van een heup en dat is een mooie gelegenheid om een duik te nemen in de wereld van de Roemeense orthopedie. Dat gaat over twee sporen – de staatszorg en de privézorg, die ook nogal eens door elkaar lopen in personele unies.

Via Ana’s werk zijn we geabonneerd op de dienstverlening van de firma Medicover, waar je voor allerlei zaken terecht kan: zwangere vrouwen kunnen begeleiding krijgen van een gynaecoloog, er zijn allerhande medisch specialisten voor consultatie beschikbaar, je kunt je bloed op de meest waanzinnige afwijkingen laten testen en er is ook een revalidatie-afdeling met gymnastiekzaal. Tot verdriet van de klanten beschikt dit bedrijf, in tegenstelling tot de concurrenten Medlife, Sanador en Regina Maria niet over een eigen ziekenhuis, zodat voor (poli-)klinische zorg toch altijd naar de staatsziekenhuizen moet worden doorverwezen. De kosten zijn bescheiden: voor een maandabonnement van 50 euro is bijvoorbeeld consult bij een specialist of een MRI-scan gratis en daar heb ik nu al drie keer van mogen profiteren.

Hoewel Roemenië natuurlijk geen rijk land is en natuurlijk ook last heeft van de crisis blijven de private zorgaanbieders maar investeren. Ik vermoed dat dat komt omdat a) mensen om beter te worden graag in de buidel tasten, b) de staatszorg een slecht imago heeft en c) het kostenargument een eenvoudig tegenargument heeft, namelijk dat je bij de commerciële dokter geen smeergeld hoeft te betalen.

Smeergeld kan bij een operatie oplopen tot honderden euro’s omdat ieder zijn deel moet krijgen – de chirurg, de anesthesist en ook de verpleegkundigen. Uit goedingelichte bron weet ik dat de meeste artsen heus wel hun best doen als ze geen smeergeld krijgen. Dat smeergeld betalen is dus vooral preventief: beter het zekere voor het onzekere nemen en de portemonnee trekken, voor het geval dat je een arts treft die je zonder geld minder goed behandelt.

Zo kwam ik dus via de Medicover-huisarts bij de Medicover-orthopeed. Deze orthopeed is ook in het academisch ziekenhuis van Boekarest werkzaam als hoogleraar en een dergelijke dubbelrol hadden ook de andere orthopeden die ik sprak. Enfin. Orthopeed 1 vond op basis van het consult dat ik artritis had, en stuurde mij zonder verder onderzoek naar de revalidatie-arts voor oefeningen. De revalidatie-arts vond dat ik toch maar een MRI-scan en een röntgenfoto moest laten maken ter hoogte van de onderrug/het bekken. Daar was niets op te zien. Vervolgens liet hij me een MRI-scan maken van de heup en ja hoor, een vlekje.

Doorgestuurd naar de orthopeed hoorde ik dat het ging om heupkopnecrose. Ondertussen had ik onze peetvader (iedere Roemeen krijgt bij zijn doop peetouders en bij zijn trouwen weer andere peetouders) eens gebeld. Hij is chirurg en belde meteen een vriend van hem die orthopeed was. Ik moest daar gewoon maar langs gaan bij het Floreasca-staatsziekenhuis waar die werkte. Zo heb ik tussen een bonte verzameling patiënten, familieleden en groepjes zigeuners die per se de bewaker wilden ompraten om de intensive care te bezoeken, een tijdje in de orthopediegang gestaan totdat de beste man toevallig langskwam. Die vriend stelde dezelfde diagnose.

Ondertussen was het nieuws bekend geworden en omdat Roemenen erg behulpzaam zijn kregen wij van alle kanten artsen aangeraden. Ik ben dus ook nog naar een derde orthopeed geweest (ook werkzaam bij zowel het publieke stelsel als in de private zorg), die vond dat het niet zeker was en dat het ook iets minder ergs kon wezen.

Aangezien in Roemenië persoonlijke relaties veel belangrijker zijn dan formele relaties hebben veel mensen een band met een bepaalde arts en bellen die gewoon op de mobiel als ze zorg of advies nodig hebben. Daar hoeven ze dan geen goede vrienden voor te zijn, zo werkt het met veel patiënten. Ik heb voor een second opinion ook twee Nederlandse zorginstellingen benaderd, maar tevergeefs. In Nederland gaat het via het officiële systeem, in Roemenië kan dat ook maar is het persoonlijke systeem beter.

Het persoonlijke systeem is zelfs zo goed, dat ik nu zit met anderhalve diagnose, drie vriendelijke en voor zover ik weet betrouwbare artsen verdeeld over vier ziekenhuizen en twee behandelrichtingen. Een keuzeprobleem dus en daar mag ik eigenlijk niet over klagen.

Ik moet sowieso een flink aantal weken op krukken lopen om de heup niet te belasten, en afhankelijk van welke arts wint beginnen met ‘terapie hiperbara‘ of met een perfusiemiddel voor de bloedvatvormingstimulering plus wellicht een kleine operatie, waarbij een ventilatiegaatje in de heupkop wordt geboord. Mocht het helemaal mis gaan dan krijg ik alsnog een fijne heupprothese en mag ik op het vliegveld altijd gaan uitleggen waarom de poortjes bij mij gaan piepen.

U hoort nog van ons!

Berichtnavigatie