Bouman's Blog

Leven en werken in Roemenië

Archief voor de tag “mensen”

Bijna geplet door een geel Hollands monster

Vanochtend bracht ik de oudste en een buurmeisje naar de ritmiesegimmestiekles, dat wordt gratis aangeboden door de gemeente. Pomtiedom en een lekker zonnetje. Werd ik me daar bij het linksafslaan toch bijna omver gewalst door een stadsbus met als reclame erop een enorm logo van de Frico. Hollandse kaas!

Roemenië wordt steeds Nederlandser. Je kunt nu gewoon pindakaas van de Calvé krijgen in de supermarkt (die eigendom is van Albert Heijn, ook al heet hij niet zo). Stroopwafels, geen probleem. Er zitten hier een enorme hoop Nederlandse bedrijven, of buitenlandse bedrijven met Nederlanders in dienst. Dat merkte ik weer eens bij de jaarvergadering van de Nederlands-Roemeense Kamer van koophandel.

Zelf werk ik een deel van mijn tijd bij een Nederlands bedrijf en van mijn andere klanten zit een belangrijk deel ook in Nederland. Het is bijna geen emigreren meer, zo geïntegreerd is het allemaal in Europa.

Ook de mensen worden steeds Nederlandser. Er groeit in de hoofdstad een middenklasse met rijtjeshuizen in buitenwijken, spaarrekeningen en lease-auto’s, vakanties in Griekenland en doorgroeimogelijkheden op het werk. Ik zou bijna zeggen, mijn werk is gedaan en tijd om te gaan.

Maar, wie zal er dan nog verslag doen over Boekarestse wederwaardigheden?

Heb jij wat van me aan?

Vijf decennia zuchten onder een regime waarvan de helft van de bevolking (zo schijnt) de andere helft moest afluisteren heeft Roemenen bijzonder achterdochtig gemaakt. Mensen spreken vaak niet uit wat ze denken en complottheorieën zijn hier dagelijks brood. Daarnaast heeft vijftig jaar lang dictatoriale televisie (2 uur per dag, waarvan 1 uur toespraken van de Conducator) en pers (de berichtgeving was niet erg afwisselend: Ceausescu geweldig, het westen slecht) een grondige achterdocht voor media gekweekt. Mensen moesten het echte nieuws via de tam-tam vernemen.

Tel deze twee bij elkaar op en je krijgt een samenleving waarin mensen aan de ene kant gericht zijn op wat andere mensen ze vertellen om aan nieuws te komen, in plaats van op de media. En waar diezelfde mensen elkaar dus niet geloven vanwege de complottheorieneiging. Zo komt het dat communicatie niet altijd even eenvoudig is in dit land. Een aanrdig contrast daarbij is dat pogingen tot verfluweling en verdoezeling van zaken door de oudere generatie (want je woorden zouden eens verkeerd begrepen kunnen worden door de Securitate) plaats heeft gemaakt voor een soms zelfs voor Nederlanders opmerkelijke botheid in gesprekken. Als in Nederland een medewerker over een collega zegt dat hij ‘niet begrijpt wat die hier doet’ dan is er sprake van een ernstig conflict. In Roemenië kan men dit zeggen en met hetzelfde gemak daarna weer overgaan tot de orde van de dag.

Deze directheid heeft ook een visuele uiting. Vooral jonge Roemenen zullen een buitenlander ongegeneerd aanstaren alsof diegene hun kleren aanheeft (in plaats van andersom: je komt vooral op het platteland regelmatig mensen tegen met tweedehands Nederlandse t-shirts). Terwijl men, vooral hier in Boekarest, toch echt wel wat gewend is. Bovendien heeft iedereen toch televisie tegenwoordig.

Berichtnavigatie